Sposób oznaczania materiałów tworzonych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji staje się coraz ważniejszym elementem pracy z treściami cyfrowymi. Nie chodzi wyłącznie o widoczny napis informujący odbiorcę o pochodzeniu materiału. W bardzo wielu sytuacjach znaczenie moraz oznaczenie techniczne, które może zostać odczytane przez odpowiednie systemy.
Właśnie w tym kontekście ukazują się rozwiązania określane jako AI Watermark Studio czy Watermark AI Generator. Ich misją może być dodawanie do obrazu, filmu, dźwięku albo innego materiału informacji umożliwiającej rozpoznać jego sztuczne pochodzenie. W praktyce ważne jest natomiast rozróżnienie wśród zwyczajnym widocznym znakiem wodnym a oznaczeniem maszynowo czytelnym. Sam napis na grafice nie musi spełniać tej samej funkcji co techniczny znacznik zapisany w sposób umożliwiający późniejsze wykrycie.
Temat nabrał dodatkowego znaczenia wraz z zastosowaniem przepisów dotyczących przejrzystości określonych w unijnym AI Act. Od 2 sierpnia 2026 roku obowiązują przepisy art. 50 dotyczące określonych systemów AI, w tym oznaczania treści wygenerowanych albo zmodyfikowanych przez sztuczną inteligencję. Dostawcy systemów generatywnych mają zapewnić oznaczenia w formacie maszynowo czytelnym, które umożliwiają wykrywanie sztucznego pochodzenia materiału. Rozwiązania techniczne powinny a dodatkowo uwzględniać ich skuteczność, niezawodność, możliwość współdziałania z innymi systemami oraz ograniczenia wynikające z działu treści. Nie oznacza to jednak, że każdy plik powstały przy użyciu dowolnego narzędzia AI automatycznie podlega identycznym wymaganiom. Zakres obowiązków zależy w głównej mierze od rodzaju systemu, sposobu wykorzystania materiału i tego, czy mamy do czynienia z generowaniem treści, czy tylko ze standardową pomocą przy jej edycji.
W codziennej pracy problem na prawdę często pojawia się dopiero na etapie publikacji. Materiał może być niejednokrotnie zapisywany, przesyłany w gronie programami albo poddawany zmianom rozdzielczości, kompresji i formatowania. Każda z takich operacji może posiadać znaczenie dla sposobu przechowywania informacji związanej z pochodzeniem pliku, dlatego samo dodanie oznaczenia nie powinno być traktowane jako jedyny element całego procesu. Watermark AI Generator może być używany do przygotowania oznaczonych materiałów, ale powinno się też sprawdzić, jaki rodzaj znacznika rzeczywiście projektuje dane rozwiązanie i czy jest on możliwy do odczytania przez inne narzędzia. W sytuacji treści publikowanych w różnych kanałach dochodzi jeszcze kwestia widocznego poinformowania odbiorców. Unijne wytyczne rozróżniają bowiem techniczne oznaczenie materiału od obowiązków dotyczących czytelnego ujawnienia określonych treści, takich jak deepfake lub dobrane materiały tekstowe dotyczące spraw publicznych.
Warto też zwrócić uwagę na okres przejściowy przewidziany dla części systemów wprowadzonych na rynek przed 2 sierpnia 2026 roku. W porównaniu do obowiązku oznaczania i wykrywania treści generowanych przez AI mogą one skorzystać z czasu na dostosowanie do dwie grudnia 2026 roku. Równocześnie materiały wygenerowane przed 2 sierpnia 2026 roku nie wymagają automatycznego oznaczania z mocą wsteczną. Z punktu widzenia osób przygotowujących publikacje oznacza to konieczność sprawdzania nie tylko i wyłącznie samego materiału, niemniej jednak również daty jego powstania, sposobu wykorzystania a także roli danego systemu AI w procesie tworzenia. Pojęcie AI content under new EU regulations obejmuje zatem zagadnienie szersze niż dodanie prostego napisu „AI”. Ważne stają się format oznaczenia, sposobność jego wykrycia, charakter wygenerowanej treści oraz okoliczności jej udostępnienia.
Polecana strona: AI content under new EU regulations.